english
Beyoğlu Belediyesi Sanat Galerisi
T [0212] 249 2610
F [0212] 258 7752

www.beyoglusanatgalerisi.com
İstiklâl Cad. Nu:217 Tünel Beyoğlu, İSTANBUL
Murat İres "Tophane Lüleciliği"
20.11.2012 - 01.12.2012
Açılış: 20 Kasım, Salı: Bu sergideki eserleri görmek için tıklayın
Murat İres "Tophane Lüleciliği"

Beyoğlu Belediyesi’nin 155.Yıl etkinlikleri kapsamında, Beyoğlu Belediyesinin katkıları ile  Beyoğlu Belleği'nin arşivlerinden yola çıkarak tarihin derinliklerinden günümüze taşınmaya ve canlandırılmaya çalışılan Tophane Lülecilik sanatı,  Küratör Beste Gürsu tarafından projelendirilerek bir sergi haline getirildi. Lülecilik sanatının son ustalarından Murat İres' in eserlerinden  oluşan sergiye,  Beyoğlu Belediyesi Sanat Galerisi  20 Kasım-1 Aralık  2012 tarihleri arasında ev sahipliği yapıyor !

1600'lü yıllarda başlayan Lülecilik sanatı, ömrünü yaklaşık 350 yıl sürdürdü. Saray ve devlet büyükleri için ustalara özel olarak yaptırılan lüleler; altın, gümüş ve kıymetli taşlarla süsleniyordu. Lüleciliğin merkezi ise Tophane semtiydi. Ancak Tophane lüleciliği, ustaların sırlarını saklamaları nedeniyle süreklilik gösteremedi. Mesleğin son temsilcisi İres, sanatını ayakta tutamaya çalışmakta. 

Sanatçı Tophane Lüleciliği ile ilgili düşüncelerini şu şekilde ifade etmekte; Tophane işi lüleleri hayata yeniden döndürme gayretindeyken kendimi, gizemlerle dolu bir masalda; kadim dev ile çarpışan bir kahraman gibi hissettim. Uzun süren mücadele, gayret ve yoğun arzunun neticesinde, tarihin bir köşesindeki güzelliğe erişebilmiştim artık. Toprak, su ve ateş aynı asaletiyle ama bambaşka bir ifadeyle karşımdaydı.

Zamanın zanaatkarlarının duygularıyla, emekleriyle ortaya koydukları “ruh” bugün hala her bakışta kendini ele veriyor. Günümüze kadar sadece özel koleksiyonlarda cılız sesler verebilmiş ama nefesi tükenmemiş “estetik”, bugün yine aynı gücüyle fakat daha yüksek bir sesle tekrar karşımızda.

Ben ise; yüzyılı aşkın kaybolmuşları tekrar sizlerle buluşturarak en büyük tadı almaktayım. Gizlenmiş her ayrıntısını tekrar keşfetmenin mutluluğu, tekrar hayat vermiş olmanın heyecanı; günler, geceler, yıllar süren çabamın yorgunluğunu çoktan unutturdu bile.

Şimdi ise karşınızda eskinin güzelleri ve onların karşısında eskiyi hissedecek biz… Yaklaşın, yaklaştığınızda siz de benim gibi fark edeceksiniz; Tophane işlerinin nefesi tarih kokuyor.

Tophane Lüleciliği
İlkel topluluklardan başlayarak günümüze kadar insanların, yakarak dumanından istifade ettikleri; keyif ve şifa verici olmasının yanı sıra koruyucu olduğuna inandıkları ot ve tohumlar olmuştur. Bunların yakıldığı  küçük seramik çanaklara lüle denmiştir.

Tophane lüleciliği ise 1600’lü yıllarda tütünün Osmanlı topraklarına girişiyle başlamış diyebiliriz. Önceleri basit olan lüle formları giderek daha estetik, daha fonksiyonel bir hal almıştır. Saray ve devlet büyükleri için lüleci üstatlara özel olarak yaptırılan lüleler; bezemelerindeki rölyef, altın, gümüş ve kıymetli taşlarla süslenmeleriyle halk tipi lülelerden ayrılır.  Lüle imal eden atölyeler ise lüleci çamurundan çeşitli seramik kullanım araçları (evaniler) yapmaya başlamışlardır. Osmanlı İmparatorluğu döneminde hangi biçimde yapılmış olursa olsun, lüleciliğin en güzel örnekleri İstanbul’un Tophane semtinde yapılmıştır. Zamanın atölyelerinin bulunduğu Lüleci Hendek Sokağı bugün hala aynı adı taşır. Lüleciler; yapılan lülelerin satışı, kontrolleri ve fiyatlandırmaların denkliğini sağlamak için yine Lüleci Hendek Arasta Sokak’ta bir araya gelirlerdi.

Henüz yorum yapılmamış.
tümünü göster